Bitcoin (BTC) đã hoạt động kém hơn đáng kể so với vàng (XAU) trong 12 tháng qua. Trong khi Bitcoin giảm khoảng 13,25%, giá vàng lại tăng gần 100%, phản ánh dòng vốn mạnh mẽ đổ vào kim loại quý trong bối cảnh rủi ro tiền tệ và địa chính trị gia tăng. Theo Cointelegraph, câu hỏi lớn đặt ra là liệu Bitcoin có thể tái hiện được những lợi ích ấn tượng mà vàng đã đạt được hay không.
Một điểm khác biệt cốt lõi giữa hai tài sản nằm ở nguồn cung. Bitcoin có nguồn cung cố định ở mức 21 triệu BTC, trong đó khoảng 1 triệu BTC vẫn chưa được khai thác. Không giống như vàng – nơi sản lượng có thể tăng lên khi giá tăng – các thợ mỏ Bitcoin không thể điều chỉnh số lượng phát hành theo tín hiệu thị trường. Việc phát hành BTC được lập trình sẵn, giảm dần thông qua các sự kiện halving cho đến khi chạm trần tuyệt đối 21 triệu đồng xu.
Pierre Rochard, Giám đốc điều hành của Bitcoin Bond Company, cho rằng đây là sự khác biệt mang tính cấu trúc. Theo ông, vàng không có cơ chế điều chỉnh độ khó hay giảm một nửa nguồn cung, nên khi giá tăng, dòng vốn sẽ chảy mạnh vào các dự án khai thác mới, làm gia tăng nguồn cung vàng trên mặt đất và phần nào hạn chế đà tăng dài hạn của giá.
Dữ liệu từ Hội đồng Vàng Thế giới cho thấy sản lượng vàng toàn cầu đã tăng đều trong 25 năm qua, từ khoảng 2.300 tấn năm 1995 lên hơn 3.500 tấn năm 2018, và đạt mức kỷ lục 3.672 tấn vào năm 2025. Ngược lại, đến cuối năm 2025, khoảng 93% tổng nguồn cung Bitcoin đã được khai thác, với tỷ lệ lạm phát hàng năm chỉ khoảng 0,81%. Con số này dự kiến sẽ giảm xuống 0,41% sau kỳ halving tiếp theo vào tháng 3/2028, theo dữ liệu của Bitbo.
Tuy nhiên, xét về quy mô, Bitcoin vẫn còn rất nhỏ so với vàng. Tính đến tháng 1, vốn hóa thị trường của Bitcoin chỉ tương đương khoảng 4,30% so với mức 41,69 nghìn tỷ USD của vàng. Dù vậy, nhiều chuyên gia cho rằng chính sự chênh lệch này lại tạo ra tiềm năng tăng trưởng lớn cho BTC.
Jeff Walton, Giám đốc rủi ro tại Strive – một công ty kho bạc Bitcoin – nhận định rằng Bitcoin chỉ cần thu hút một phần nhỏ nhu cầu đầu tư kiểu vàng để tạo ra tác động đáng kể. Với vốn hóa nhỏ hơn nhiều, ngay cả dòng vốn hạn chế cũng có thể dẫn đến mức tăng phần trăm rất lớn.
Về mặt lý thuyết, nếu 5% giá trị vốn hóa của vàng được chuyển sang Bitcoin, điều này có thể tạo ra hơn 2 nghìn tỷ USD dòng vốn mới. Kịch bản này tương đương với mức tăng khoảng 116,25% vốn hóa thị trường của Bitcoin, đưa giá BTC lên vùng 192.000 USD theo các định giá hiện tại. Dù chỉ mang tính giả định, kịch bản trên cho thấy Bitcoin có tiềm năng tăng trưởng đáng kể nếu nó dần được chấp nhận như một dạng “vàng kỹ thuật số” trong dài hạn.